กกต.ชุดใหม่ : จุดเริ่มต้นบนความ "ไม่น่าเชื่อถือ"
เทวินทร์ ขอเหนี่ยวกลาง
thewin@thaimail.com
การประชุมวุฒิสภาเมื่อวันที่ 4 ตุลาคม 2544 ได้มีมติลงคะแนนเลือกตั้งคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ชุดใหม่จากรายชื่อผู้ที่ผ่านการสรรหาจำนวน 10 คน ผลปรากฎว่าผู้ได้รับเลือกเป็น กกต.ชุดใหม่ 5 คน คือ พล.ต.ท.วาสนา เพิ่มลาภ ได้ 133 คะแนน พล.อ.ศิรินทร์ ธูปกล่ำ ได้ 130 คะแนน นายวีระชัย แนวบุญเนียร ได้ 123 คะแนน นายจรัล บูรณพันธุ์ศรีได้ 105 คะแนน และนายปริญญา นาคฉัตรีย์ ได้ 102 คะแนน
ส่วนอีก 5 คนที่ไม่ได้รับเลือกได้แก่นายชูชาติ ศรีแสงได้ 93 คะแนน นายพิศาล พิริยะสถิต ได้ 76 คะแนน นายสมชัย ศรีสุทธิยากร ได้ 62 คะแนน นายอุดม เฟื่องฟุ้ง ได้ 29 คะแนน และนายปรีชา ธนานันท์ได้ 15 คะแนน
สารการสรรหากกต.ชุดใหม่ กับตัวอย่างกรรมการการเลือกตั้งจังหวัด (กกต. จังหวัด) จาก 69 จังหวัดทั่วประเทศ ซึ่งดำเนินโครงการสำรวจระหว่างวันที่ 1 3 ตุลาคม 2544 โดยมีจำนวนตัวอย่างแบ่งออกเป็นประชาชนกรุงเทพมหานครที่ติดตามข่าวสารทางการเมืองเกี่ยวกับการสรรหา กกต. ชุดใหม่จำนวน 1,287 ตัวอย่าง และกลุ่มตัวอย่างที่เป็นกรรมการการเลือกตั้งจังหวัด จำนวน 208 ตัวอย่าง
ผลการสำรวจในประเด็นสำคัญ จะนำเสนอและวิเคราะห์เพิ่มเติมดังต่อไปนี้
ความเชื่อมั่นต่อกกต.ชุดใหม่
จากการสอบถามความเชื่อมั่นต่อผู้ที่ผ่านการสรรหาเป็นกกต.ชุดใหม่ (จำนวน 10 คน) ในประเด็นเรื่อง "ความเป็นกลางทางการเมือง" และ "ความซื่อสัตย์สุจริต" พบว่ากลุ่มประชาชนส่วนใหญ่มีความไม่มั่นใจ โดยร้อยละ 64.6 ที่ระบุว่าไม่มั่นใจในเรื่องความเป็นกลาง ร้อยละ 19.2 มั่นใจ และร้อยละ 16.2 ไม่มีความเห็น นอกจากนี้ยังพบว่าส่วนใหญ่ร้อยละ 65.8 ไม่มั่นใจในเรื่องความซื่อสัตย์สุจริตร้อยละ 17.4 มั่นใจ และร้อยละ 16.8 ไม่มีความเห็น (ดูกราฟที่ 1 และ 2 ประกอบ)


การยอมรับต่อตัวบุคคล
จากการสอบถามถึงความเชื่อมั่นต่อตัวบุคคลที่ผ่านการสรรหาทั้ง 10 คน ปรากฏผลดังในตารางที่ 1 ซึ่งมีข้อสังเกตที่น่าสนใจคือ ประชาชนส่วนใหญ่ระบุว่าไม่มีวามเห็นต่อตัวบุคคลที่ผ่านการสรรหาเหล่านั้น ดังนั้นการพิจารณาความเชื่อมั่นต่อตัวบุคคลที่ได้รับสรรหาเหล่านั้นผู้เขียนจึงใคร่จะหยิบยกเอาความคิดเห็นจากกลุ่มกกต.ประจำจังหวัดมาพิจารณาเนื่องจากว่าบุคคลเหล่านี้ผ่านงานจัดการเลือกตั้งมาโดยตรง
ผลการวิเคราะห์ความคิดเห็นของกกต.ประจำจังหวัดพบว่า บุคคลที่กกต.ประจำจังหวัดให้ความเชื่อมั่นมากที่สุดได้แก่ อันดับที่หนึ่ง พล.ต.ท.วาสนา เพิ่มลาภมีผู้ที่ระบุว่าเชื่อมั่นร้อยละ 46.6 อันดับที่สองนายอุดม เฟื่องฟุ้งเชื่อมั่นร้อยละ 31.5 อันดับที่สามนายวีระชัย แนวบุญเนียรเชื่อมั่นร้อยละ 28.7 อันดับที่สี่นายชูชาติ ศรีแสงเชื่อมั่นร้อยละ 23.3 และอันดับที่ห้ามีสองคนคือนายสมชัย ศรีสุทธิยากร และนายปริญญา นาคฉัตรีย์ เชื่อมั่นร้อยละ 21.4
เมื่อพิจารณาในด้านความไม่เชื่อมั่น พบว่าบุคคลที่กกต.ประจำจังหวัดไม่ให้ความเชื่อมั่นมากที่สุดคือพล.อ.ศิรินทร์ ธูปกล่ำ มีผู้ระบุว่าไม่เชื่อมั่นร้อยละ 27.5 รองลงมาคือนายปริญญา นาคฉัตรีย์ไม่เชื่อมั่นร้อยละ 25.5 และนายสมชัย ศรีสุทธิยากรไม่เชื่อมั่นร้อยละ 22.8
ตารางที่ 1 แสดงความเชื่อมั่นต่อบุคคลที่ได้รับการสรรหาเป็น กกต. 10 คน
เปรียบเทียบในกลุ่มประชาชนและกลุ่ม กกต.จังหวัด
|
ที่ |
รายชื่อผู้ถูกสรรหา เสนอเป็นกกต. |
ประชาชน |
กกต.จังหวัด |
||||
|
เชื่อมั่น |
ไม่เชื่อมั่น |
ไม่มีความเห็น |
เชื่อมั่น |
ไม่เชื่อมั่น |
ไม่มีความเห็น |
||
|
1 |
นายชูชาติ ศรีแสง |
16.4 |
6.9 |
76.7 |
23.3 |
11.6 |
65.1 |
|
2 |
นายปรีชา ธนานันท์ |
15.9 |
7.7 |
76.4 |
20.7 |
11.0 |
68.3 |
|
3 |
นายปริญญา นาคฉัตรีย์ |
20.7 |
7.6 |
71.8 |
21.4 |
25.5 |
53.1 |
|
4 |
นายพิศาล พิริยะสถิต |
13.1 |
7.3 |
79.6 |
18.6 |
12.4 |
69.0 |
|
5 |
นายอุดม เฟื่องฟุ้ง |
20.1 |
7.0 |
72.9 |
31.5 |
10.5 |
58.0 |
|
6 |
นายจรัล บูรณพันธุ์ศรี |
11.8 |
7.3 |
80.9 |
21.3 |
10.6 |
68.1 |
|
7 |
พล.ต.ท.วาสนา เพิ่มลาภ |
31.5 |
4.8 |
63.8 |
46.6 |
8.1 |
45.3 |
|
8 |
นายวีระชัย แนวบุญเนียร |
14.4 |
6.2 |
79.5 |
28.7 |
13.3 |
58.0 |
|
9 |
พล.อ.ศิรินทร์ ธูปกล่ำ |
18.0 |
7.9 |
74.1 |
18.3 |
27.5 |
54.2 |
|
10 |
นายสมชัย ศรีสุทธิยากร |
11.5 |
6.8 |
81.7 |
21.4 |
22.8 |
55.9 |
เลือก "วาสนา" สอดคล้องกับความต้องการ
เมื่อเปรียบเทียบระหว่างผลการเลือกตั้งกกต.โดยวุฒิสภา กับความเชื่อมั่นของกกต.ประจำจังหวัดอาจจะกล่าวได้ว่า พล.ต.ท.วาสนา เพิ่มลาภเป็นบุคคลที่วุฒิสภาเลือกได้กับสอดคล้องกับความต้องการมากที่สุด โดยพล.ต.ท.วาสนาเป็นบุคคลที่วุฒิสภาลงคะแนนให้เป็นอันดับที่หนึ่ง ในขณะที่กกต.จังหวัดก็ระบุว่าเป็นบุคคลที่ให้ความ "เชื่อมั่น" มากที่สุด

ส่วนกรณีการเลือกพล.อ.ศิรินทร์ ธูปกล่ำ ปรากฏว่าวุฒิสภาลงคะแนนให้เป็นอันดับที่สอง แต่ในขณะที่กกต.จังหวัดระบุว่าเป็นบุคคลที่ "ไม่เชื่อมั่น" มากที่สุด ดังนั้นกรณีการเลือกพล.อ.ศิรินทร์ ของวุฒิสภาจึงเป็นการเลือกที่สวนกับความรู้สึกของกกต.ประจำจังหวัดผู้มีบทบาทสำคัญในการดูแลการเลือกตั้งที่ผ่านมา
นอกจากนี้บุคคลที่ได้รับความเชื่อมั่นสูง แต่ไม่ได้รับการคัดเลือกจากวุฒิสภาคือ "นายอุดม เฟื่องฟุ้ง" ทั้งนี้ก่อนหน้านี้เอแบคโพลล์ได้เคยสำรวจความคิดเห็นของข้าราชการตุลาการ/ศาล (เมื่อวันที่ 26-27 มิถุนายน 2544) พบว่านายอุดม เฟื่องฟุ้ง เป็นบุคคลที่ข้าราชการตุลาการ/ศาลให้การยอมรับมากที่สุด
เปรียบเทียบกับกกต.ชุดเดิม
เมื่อเปรียบเทียบกันระหว่างผู้ที่ผ่านการสรรหาเป็นกกต.ชุดใหม่ กับกกต.ชุดเดิมที่กำลังจะหมดวาระลงว่าให้ความมั่นใจว่าชุดใดจะดูแลการเลือกตั้งได้อย่างบริสุทธิ์ยุติธรรมได้มากกว่า ในทัศนะของประชาชนนั้นส่วนใหญ่ไม่สามารถให้ความเห็นในประเด็นนี้ได้
ส่วนในด้านของกกต.ประจำจังหวัด ส่วนใหญ่ร้อยละ 76.2 ระบุได้ว่าเชื่อมั่นว่ากกต.ชุดเดิมจะดูแลการเลือกตั้งได้ดีกว่าชุดใหม่ มีเพียงร้อยละ 4.8 ที่เห็นว่ากกต.ชุดใหม่จะดูแลการเลือกตั้งได้ดีกว่า ที่เหลือร้อยละ 19.0 ไม่มีความคิดเห็น (ดูกราฟที่ 3 ประกอบ)

กกต.ชุดใหม่เริ่มต้นบน "ความไม่เชื่อมั่น"
ข้อสังเกตจากการสำรวจครั้งนี้ อาจจะกล่าวได้ว่ากกต.ชุดใหม่ที่ได้รับการเลือกตั้งครั้งนี้ มีจุดเริ่มต้นบนความไม่เชื่อมั่นของประชาชน โดยประชาชนมีท่าทีตั้งแต่แรกเริ่มว่าไม่มีความเชื่อมั่นในความเป็นกลางทางการเมือง และความซื่อสัตย์สุจริต
จากการสำรวจพบว่าประชาชนส่วนใหญ่ไม่สามารถแสดงความเห็นต่อความเชื่อมั่นในตัวบุคคลที่ได้รับการสรรหาเป็นกกต.ได้ ทั้งนี้น่าจะเนื่องมาจากที่ผ่านมาประชาชนได้รับข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับผู้ที่ได้รับการสรรหาค่อนข้างน้อย ไม่ได้รับรู้วิสัยและแนวความคิดในการทำงาน ตลอดจนไม่ได้มีส่วนร่วมรับรู้ข้อมูลในกระบวนการสรรหากกต.ชุดนี้ ดังนั้นจึงน่าจะเป็นปัจจัยสำคัญที่นำไปสู่การ "ไม่เชื่อมั่น" ต่อบุคคลที่เป็น กกต.ชุดใหม่
ดังนั้น จึงน่าจับตามองว่าในการทำงานต่อไปของกกต.ชุดใหม่นี้จะสามารถพิสูจน์ตนเองให้พ้นจากข้อกังขาของประชาชนได้หรือไม่
หมายเหตุ
บทความนี้ตีพิมพ์ใน "กรุงเทพธุรกิจ" ฉบับวันเสาร์ที่ 13 ตุลาคม 2544
ภาพประกอบจาก Manager Online, จากรัฐสภา และจาก ICQ